فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٠٨ - جواب مصنف(ره) از دليل اول خصم

فى الاعدام» نبايد بين ايندو فرق و امتيازى باشد و لازمه آن اينستكه ممكن، ممكن‌

نباشد و اين خلاف فرض است.

بطلان استدلال مذكور

وجه بطان اين استدلال آنستكه:

امكان در خارج امر عدمى محسوب مى‌شود و نفى امكان عبارتست از رفع‌

همين امر عدمى و شيى‌ء با عمّ از آنكه وجودى بوده يا عدمى باشد با رفع خود

متناقض بحساب مى‌آيد و اعدام بملاحظه مضاف اليه خود از هم ممتاز و مشخّص‌

هستند چ نان چ ه شرح آن قبلا گ ذشت.

شرح فارسى:

توضيح‌

دليل اوّل قائلين به خارجى بودن جهات‌

اتّفاقى است كه امتناع از بين جهات سه‌گانه امرى است اعتبارى و وجود

خارجى ندارد امّا در وجوب و امكان نزاع است مرحوم مصنّف چ نان چ ه گ فته شد آنها

را نيز اعتبارى ميداند چ نان چ ه مرحوم خواجه طوسى و صاحب شوارق و جماعتى ديگر

برآنند ولى در مقابل بسيارى از اهل فنّ آنها را از امور خارجى دانسته و براهينى نيز

اقامه كرده‌اند از جمله گ فته‌اند:

شبهه‌اى نيست در اينكه أعدام بينشان امتياز و فصلى نيست حال اگر

جهات از اين سنخ امور باشند نبايد امكان بالامكان از هم متمايز باشند و لازمه‌

اين امر سلب شيى‌ء از نفس است يعنى الممكن ليس بممكن و اين هم خلاف‌

فرض بوده و هم امر محالى مى‌باشد.

جواب مصنّف (ره) از دليل اوّل خصم‌

همانطوريكه امور وجودى در خارج نقيض داشته و آن عبارت از رفع آن امور